Dossier Doping: Speciale Gevallen

Lance Armstrong

Het onderstaande stuk is zonder noten overgenomen uit Wikipedia, maar hier en daar enigszins aangepast.

Lance Armstrong werd gedurende zijn hele carrière door dopingbeschuldigingen achtervolgd. Vooral in de Franse pers verschenen verhalen over Armstrongs vermeende dopinggebruik. Onder meer zijn relatie met de Italiaanse sportdokter Ferrari leidde tot speculaties. Ook het feit dat zijn ploeggenoten bij US Postal Roberto Heras, Floyd Landis, Tyler Hamilton en Manuel Beltrán op doping zijn betrapt, werkte hierbij niet in Armstrongs voordeel.
In de Franse sportkrant L'Équipe verscheen in augustus 2005 een verhaal over mogelijk epo-gebruik bij Armstrong. Stalen uit de Tour van 1999, toen er nog geen manier bestond om EPO op te sporen, werden gebruikt in een onderzoek om de huidige opsporingsmethode voor EPO te verbeteren, in opdracht van het Wereldantidopingagentschap (WADA). Hierbij werd in 12 stalen EPO gevonden, en 6 daarvan kon L'Équipe via het codenummer linken aan Armstrong. De Internationale Wielerunie, die geregeld overhoop ligt met het WADA wat betreft dopingcontroles, besloot de advocaat Vrijman opdracht te geven een rapport uit te brengen. Dat rapport concludeerde dat het onderzoek nooit als dopingcontrole was bedoeld en dat daarmee de reglementen voor dopingcontrole niet waren gevolgd. Hierom kon het onderzoek geen reglementaire gevolgen hebben. Wel werd Dick Pound, hoofd van het WADA, ervan beschuldigd dat hij voor het lek had gezorgd en dat hij het Franse dopinglab onder druk had gezet voorbarige en onjuiste resultaten te publiceren.

Ploeggenoten bekennen

Ook na afloop van de Tour de France in 2009 doken er verhalen op omtrent dopinggebruik van Armstrong. Een Deense specialist, Jakob Mörgebjorg, meldde dat Armstrongs bloedwaarden tijdens de Tour zeer verdacht waren. Op 20 mei 2010 bracht de Amerikaanse wielrenner Floyd Landis zijn verhaal naar buiten. Naast het bekennen van zijn eigen dopinggebruik, beschuldigde hij Lance Armstrong ervan hem te hebben uitgelegd hoe doping te gebruiken. Hij beweerde dat Armstrong in 2002 positief testte op EPO. Op 20 mei 2011 bracht Tyler Hamilton zijn verhaal naar buiten. Hij beweerde gezien te hebben hoe Armstrong zichzelf dopeerde. Tot op dat moment ontkende Armstrong alle beschuldigingen en op 3 februari 2012 kreeg hij te horen dat het lopende (straf)onderzoek tegen hem werd gesloten.

Een plotselinge wending

Ondanks het sluiten van de strafzaak in februari, werd Armstrong in juni 2012 door het Amerikaanse dopingbureau USADA officieel aangeklaagd voor het gebruik van doping. De aanklacht was deels gebaseerd op getuigenissen van wielrenners en bloedstalen uit 2009 en 2010. Armstrong ontkende wederom alle aantijgingen, maar mocht voorlopig niet meer aan triatlonwedstrijden meedoen. Op 5 juli 2012 meldde dagblad De Telegraaf dat vijf voormalige ploeggenoten van Armstrong tegen hem wilden getuigen, waarbij de vier nog actieve wielrenners in ruil voor belastende verklaringen, waarbij zij ook hun eigen dopinggebruik zouden toegeven, de Tour de France 2012 zouden mogen uitrijden en pas later voor zes maanden geschorst zouden worden. De vijf voormalige ploeggenoten zouden George Hincapie, Levi Leipheimer, David Zabriskie, Christian Vandevelde en de inmiddels gestopte Jonathan Vaughters zijn. Armstrong reageerde furieus via Twitter door te stellen dat er sprake was van 'een partijdige vervolging die de geur heeft van een vendetta'.
Armstrong ging in de 'tegenaanval' tegen de USADA en sleepte het dopingbureau voor de burgerlijke rechter in het Amerikaanse Austin. De rechtbank verklaarde Armstrongs eerste aanklacht niet-ontvankelijk. Armstrong kreeg twintig dagen de tijd een nieuwe aanklacht in te dienen. Deze nieuwe aanklacht werd inhoudelijk ongegrond verklaard. Op 23 augustus besloot Armstrong de zaak niet aan te vechten en zijn strijd tegen de USADA op te geven. Hij beweerde nog steeds onschuldig te zijn aan het gebruik van doping, maar dat hij de rechtsgang wilde staken omdat hij geen eerlijk proces zou krijgen en de affaire zijn tol eiste op zijn familie en kankerfonds. De USADA nam hem een dag later al zijn zeges af in de Tour de France. De UCI had tegen die beslissing in hoger beroep kunnen gaan bij het Hof van Arbitrage voor Sport, wat niet gebeurde.

Sponsors kiezen het hazepad

Aanvankelijk bleef Nike Armstrong na de dopingonthullingen steunen, een houding die op protest van andere sporters kon rekenen. Naar aanleiding van het USADA-rapport verbrak Nike op 17 oktober 2012 het sponsorcontract met Armstrong, het sportkledingconcern blijft wel Livestrong financieel ondersteunen. Dezelfde dag stapte Armstrong op als voorzitter van Livestrong, hij blijft wel bestuurslid. Na Nike trokken dezelfde week ook de sponsors van sportschoolketen 24-Hour Fitness, brouwerij Anheuser-Busch en voedselproducent Honey Stinger zich terug.

De "dappere" UCI spreekt eindelijk

UCI-voorzitter Pat McQuaid maakte op 22 oktober 2012 officieel bekend dat zijn organisatie achter het USADA-rapport staat. "Voor Lance Armstrong is er geen plaats in het wielrennen", zo zei hij, evenals: "Hij verdient het om in het wielrennen vergeten te worden." Christian Prudhomme, directeur van de organisatie van de Ronde van Frankrijk, wil dat Armstrong het prijzengeld terugbetaalt dat hij vanaf 1999 bij de Tour de France gewonnen heeft. Dat zou voor Armstrong uitkomen op omgerekend ongeveer drie miljoen euro.

The Secret Race

Alles wat je zou willen weten over Armstrong, zijn ploeg, de doping-procedures en het geheime leven dat daar bij hoort is te vinden in het weergaloze boek 'The Secret Race', waarin voormalig ploeggenoot Tyler Hamilton minitieus uit de doeken doet hoe het hele proces in zijn werk ging. Zo'n gedetailleerd verslag doet meer dan 86 interviews met Oprah Winfrey, die het verschil tussen een voor- en een achterwiel met moeite weet te ontdekken.

In een aparte webpagina worden alle uitslagen vermeld, die van Amstrong zijn afgenomen vanwege het USADA-rapport en de bevestiging daarvan door de UCI op 22 oktober 2012.

Alberto Contador

Het onderstaande stuk is zonder noten overgenomen uit Wikipedia, maar hier en daar enigszins aangepast.

Op 30 september 2010 kwam naar buiten dat drievoudig tourwinnaar Alberto Contador positief was getest op clenbuterol. Contador werd voorlopig geschorst door de UCI. In een dopingtest die werd afgenomen op de tweede rustdag in Pau, tijdens de Ronde van Frankrijk, zijn sporen gevonden van het verboden middel clenbuterol. Clenbuterol is een spierversterker, van oorsprong een anti-astmamiddel voor paarden, maar wordt vanwege de anabolische werking sinds de jaren '90 gebruikt als spierversterker en afslankmiddel. Volgens de UCI gaat het om een bijzonder kleine hoeveelheid, geschat op 50 picogram. Door Contador zelf omschreven als "zéro, zéro, zéro, zéro, zéro, cinquo" Ook in de B-staal werd het middel gevonden. Volgens Contador zelf is hij het slachtoffer geworden van vervuilde voeding, een speciaal gehaalde Spaanse biefstuk. Ondanks zijn vertrouwen in een goede afloop van de zaak kondigde Contador aan dat hij overweegt te stoppen met wielrennen bij een schorsing. Sinds deze zaak is Alberto Contador vegetariër geworden.

Oorzaken divers

Besmet voedsel?

Alberto Contador verklaarde dat de oorzaak van de positieve test te wijten valt een het eten van besmet voedsel. De Spanjaard zou tijdens de rustdag Spaans rundvlees gegeten hebben wat besmet zou zijn met clenbuterol. Dit middel zou in bepaalde landen worden gebruik voor het vet mesten van de dieren.

Bloedtransfusie?

Het Franse dagblad L'Équipe melde dat er in urine van Contador ook sporen van plastic gevonden waren, deze bevindingen zouden duiden op bloedtransfusie. Deze opvattingen werden gedeeld door de Duitse ARD-verslaggever Hans Joachim Seppelt. Op 5 oktober 2010 publiceerde de New York Times, onder vermelding van een anonieme bron, dat er op 20 juli ook nog een positieve test was uitgevoerd op Alberto Contador, deze test is echter niet door de internationale autoriteiten erkend. Bij deze test werden er ook abnormale hoeveelheden plastic in het bloed gevonden. Deze ontdekking was in het voordeel van de hypothese dat de clenbuterol door middel van een bloedtransfusie in het lichaam van Contador terecht zou zijn gekomen. Op 14 oktober liet het hoofd van het WADA, Oliver Rabin, weten dat het niet 100% zeker is dat er sprake is van bloedtransfusie, er kunnen ook andere verklaringen zijn voor het hoge plastic gehalte in het bloed van Alberto Contador.

Actovegin?

Ook werd er gemeld dat de aanwezigheid van clenbuterol het gevolg zou kunnen zijn van de stof Actovegin. Dit is een stof in de blaas van runderen die er voor kan zorgen dat er in het dier clenbuterol ontstaat. Dit heeft geen gevolgen hebben voor het vlees van de bepaalde dieren. De voormalig Spaanse wielrenner Jesús Manzano zou ook clenbuterol gebruikt hebben, omdat het dier waar hij vlees van at gevoed zou zijn met Actovegin. Verder zijn er nooit sporters gepakt. Het schijnt dus een Spaans verschijnsel te zijn.

De autoriteiten spreken

Op 26 januari werd bekend dat de Spaanse wielerbond RFEC heeft besloten om Contador, ondanks de lage hoeveelheid aangetroffen clenbuterol, voor een jaar te schorsen. Op 15 februari 2011 wordt hij echter door de tuchtcommissie van diezelfde Spaanse wielerbond vrijgesproken van dopinggebruik. Daardoor mocht hij per direct weer aan wedstrijden meedoen en behield hij zijn derde Tourzege. De UCI ging een maand later tegen dit besluit in beroep bij het CAS, het Wereldantidopingagentschap (WADA) een week later. De zaak werd over de Ronde van Frankrijk 2011 getild en kwam in november 2011 voor.
Op 6 februari 2012 deed het CAS na anderhalf jaar en enkele keren uitstellen uitspraak in de zaak Contador. Het vonnis luidde dat de Spanjaard schuldig bevonden werd aan het gebruik van de dopingstof clenbuterol en daarom werd hem een schorsing van twee jaar opgelegd. Deze schorsing zou met terugwerkende kracht ingaan wat hem dus ook de Tour de France titel van 2010 kost. De schorsing zal duren tot 6 augustus 2012. Daardoor mist hij de Ronde van Frankrijk 2012 en de Olympische spelen van 2012. Hij moet ook alle zeges die hij na 5 augustus 2010 heeft behaald, waaronder de eindzege in de Ronde van Frankrijk 2010 en de Ronde van Italië 2011, inleveren.

Een volledig overzicht van de geschrapte uitslagen staat op de volgende pagina:

Danilo Di Luca

Het onderstaande stuk is zonder noten overgenomen uit Wikipedia, maar hier en daar enigszins aangepast.

De Italiaanse coureur Danilo Di Luca heeft eveneens al langere tijd een verdachte 'geur' om zich heen.
In 2004 mocht Di Luca niet starten in de Tour vanwege zijn vermeende betrokkenheid in de dopingzaak "Oil For Drugs" (een codenaam die verwijst naar het Oil-For-Food-programma in Irak). Basis voor het onderzoek was Di Luca's relatie met dokter Santuccione, die bekend stond als "Ali de Chemist" en nauw samenwerkte met Conconi, die zeer waarschijnlijk EPO in de sport introduceerde. In dezelfde affaire vielen ook de namen van Alessio Galletti, Mario Scirea, Fabio Sacchi, Eddy Mazzoleni, Alessandro Spezialetti, Ruggero Marzoli, Giuseppe Muraglia, Simone Masciarelli en de onverbeterlijke Riccardo Riccò. Het is dus niet verwonderlijk, dat de Italianen in de jaren negentig iedereen links en rechts voorbijreden.

In 2007 kwam deze zaak opnieuw onder de aandacht en in juli moest Di Luca zich verantwoorden voor zijn vermeende aandeel in de zaak. Enkele dagen van tevoren besliste de rechtbank echter dat Di Luca toch niet voor de rechtbank hoefde te verschijnen en dat de renner werd vrijgepleit. Een kwestie van goede advokaten inhuren. Hij moest overigens wel zijn werledbekerpunten inleveren.

Het gaat nog verder....

Vanaf 2008 rijdt Di Luca voor Team LPR. Aan het eind van 2008 wordt hij voor 4 maanden geschorst wegens contacten met een Italiaanse dopingarts, waarvan de naam niet bekend is. Deze contacten hebben blijkbaar geleid tot de volgende overtreding, want op 22 juli 2009 werd bekend dat Di Luca tijdens de Ronde van Italië 2009 positief had getest op de EPO-variant cera. Per 15 oktober 2010 mocht Di Luca weer koersen, hetgeen betekent dat zijn schorsing met negen maanden is ingekort vanwege zijn medewerking in een onderzoek naar doping. Het moet toch niet gekker worden.
Op 28 oktober 2010 wordt bekend dat Di Luca wèl zijn boete aan de UCI zal moeten betalen. Het bedrag bedraagt 280.000 euro, niet misselijk dus.

Floyd Landis

Waar ging het mis?

Het is voor Floyd allemaal fout gegaan in de Tour de France 2006. In de 15de etappe (naar Alpe d'Huez) kreeg Landis de gele trui om de schouders gehangen en leek hij de beste papieren te hebben om met het geel Parijs binnen te rijden. Een dag later zakte hij echter volledig door het ijs op de slotklim van een zware bergetappe naar La Toussuire, waarin hij op acht minuten van zijn voornaamste concurrenten eindigde. Pereiro Sio wist hierdoor de gele trui weer over te nemen.
Weer een dag later, tijdens de 17de etappe, trok Landis vroeg in de etappe ten aanval, en wist hij met een monsterontsnapping zoveel tijd terug te winnen dat hij in het algemeen klassement op slechts 30 seconden van Pereiro Sio en 18 seconden van nummer twee Carlos Sastre kwam. Het was na deze rit dat Landis zijn positieve plas afleverde. In de tijdrit op de voorlaatste dag heroverde hij het geel. In de slotetappe kwam zijn leidersplaats niet meer in gevaar. Hij eindigde zo met een voorsprong van 57 seconden op Oscar Pereiro, de kleinste marge sinds de Ronde van Frankrijk 1989.

Positief getest!

Op 27 juli (dus na de Tour) maakte Phonak bekend, dat Landis positief had getest op het gebruik van doping. Het gaat hierbij om de verhouding testosteron/epitestosteron, gemeten na de opmerkelijke solo-aanval in de door Landis gewonnen 17de etappe. Op 5 augustus 2006 bleek de contra-expertise ook positief te zijn. Landis werd daarop op staande voet ontslagen door zijn ploeg Phonak.
Landis ontkende ook na de contra-expertise doping gebruikt te hebben: de gebruikelijke reactie. Hij noemde als mogelijke verklaringen alcoholgebruik na de slechte zestiende etappe, de cortison die hij neemt voor zijn heup, een van nature veel te hoge testosteronverhouding en een combinatie van de grote inspanning en uitdroging. Een opsomming van alle smoezen die de afgelopen 20 jaar zijn gebruikt. Landis kende zijn klassiekers!

In verweer !?

Op 9 september maakte Landis bekend dat hij via zijn advocaat een verzoek bij het Amerikaanse antidopingagentschap Usada had ingediend om de aanklacht tegen hem in te trekken. Landis zegt over bewijs te beschikken dat er fouten zijn gemaakt bij zijn dopingtest. Een week eerder had hij het 370 pagina's tellende verslag van zijn dopingtest gekregen waaruit dat zou blijken.
In november van dat jaar kwam naar aanleiding van publicaties in de Franse krant Le Monde inderdaad naar buiten dat het dopinglaboratorium van Chatenay-Malabry een fout maakte bij de etikettering van de stalen. Het zou echter enkel een administratieve fout betreffen die de geldigheid van het B-staal niet in twijfel kan trekken. Een hernieuwde test van de B-stalen pakte in april 2007 opnieuw "positief" uit.

Het vonnis

In februari 2007 maakte het Franse antidopingagentschap AFLD bekend dat Landis dit jaar niet in Frankrijk zou rijden, dus ook niet in de Ronde van Frankrijk 2007. In ruil voor dit gebaar van Landis stelde het AFLD zijn beslissing over de dopingaffaire uit tot na 14 mei, toen de Usada in eerste aanleg over deze zaak besliste. Landis werd schuldig bevonden en ging in hoger beroep.
Op 11 mei 2007 maakte Tour-baas Christian Prudhomme bekend dat Landis geschrapt werd als winnaar van de Ronde van Frankrijk 2006, daarmee vooruitlopend op de uitkomst van het hoger beroep. In juni bracht Landis zijn autobiografie uit met de titel 'Mijn verhaal'.

Op 20 september 2007 sprak de arbitragecommissie van het Amerikaans antidopingagentschap (USADA) in het hoger beroep in de dopingzaak. Hij werd voor twee jaar geschorst. Vrijwel tegelijkertijd roept ook de Internationale Wielerunie (UCI) Pereiro Sio uit tot winnaar van de Ronde van Frankrijk 2006.

Beetje dom!

In februari 2010 was de schorsing van Landis afgelopen, maar geen ploeg van belang wilde hem contracteren. In februari werd hij beschuldigd van een inbraakpoging in het computersysteem van het Franse dopinglab te Châtenay-Malabry. In Frankrijk werd een arrestatiebevel tegen de Amerikaan uitgevaardigd. Duidelijk is in ieder geval wel, dat Landis op dat moment de weg volkomen kwijt was.
Op 19 mei 2010 gaf Floyd Landis (eindelijk) toe jarenlang verboden middelen te hebben gebruikt. Dit nadat het Wall Street Journal een aantal e-mails van Landis in handen had gekregen waarin het dopinggebruik werd toegegeven. Landis gaf in een interview met ESPN aan 90.000 dollar per jaar aan doping te hebben uitgegeven en gaf het gebruik van Epo en testosteronpleisters toe. Tevens beschuldigde hij Lance Armstrong van dopinggebruik. In 2012 was Landis één van de renners die getuigden in het door het Amerikaanse dopingagentschap USADA uitgevoerde onderzoek naar het dopinggebruik van Armstrong.

Er zijn weinig uitslagen te schrappen, maar degenen die zijn geschrapt staan op webpagina....